Do nedavno je bilo dovoljno vratiti se sa odmora preplanulog tena i punog telefona fotografija, dok je danas sve više putnika koji traže nešto više od uspomena. Zato se među najzapaženijim trendovima u turizmu ove godine izdvojio skillcation (engl. skill – veština; vacation – odmor). Riječ je o putovanjima osmišljenim tako da, osim predaha, donesu i nova iskustva i znanja. Radionica keramike, kurs jedrenja ili kreativnog pisanja postali su podjednako važan razlog za odabir destinacije koliko i sam hotel ili plaža.
Da ovaj trend nije rezervisan samo za mali broj entuzijasta potvrđuje i najnovije Mastercard istraživanje sprovedeno među više od 27 hiljada ispitanika iz 28 evropskih zemalja. Gotovo polovina Evropljana (48 odsto) planira da tokom narednog putovanja nauči novu vještinu. U Srbiji je taj procenat još izraženiji i iznosi 55 odsto, a više od polovine anketiranih vjeruje da su upravo nova znanja danas vrijednija uspomena sa putovanja od tradicionalnih suvenira. Zanimljiv je podatak i da je svaki drugi Srbin spreman da izdvoji više novca za ovakav vid odmora.
Za kurs gitare je svakako potreban duži odmor | Depositphotos
Iskustvo kao nova valuta putovanja
Iako je želja za učenjem zajednička gotovo cijeloj Evropi, izbor vještina razlikuje se od zemlje do zemlje. Građani Srbije najviše žele da tokom putovanja savladaju osnove lokalnog jezika, čak 45 odsto njih, što je najveći procenat među svim zemljama obuhvaćenim istraživanjem i znatno iznad evropskog prosjeka. Hrvatski putnici, baš kao i srpski, pokazuju veliko interesovanje za kreativne radionice poput fotografije, slikanja i pisanja, dok među Slovencima prednjači interesovanje za programe posvećene velnesu, jogi i mentalnom blagostanju. Rumuni su najveći ljubitelji kurseva kuvanja, Šveđane najviše privlače radionice posvećene proizvodnji vina, sireva i drugih lokalnih proizvoda, a Italijani žele da uče tradicionalne zanate poput grnčarstva ili obrade drveta.
Italijani zainteresovani za grnčarstvo | Depositphotos
Ovi podaci možda i najbolje pokazuju da savremeni putnici više ne žele da budu samo posmatrači destinacije, već njen aktivni dio. U skladu s tim, mijenja se i turistička industrija umjesto da se takmiče isključivo veličinom spa centara ili brojem zvjezdica, hoteli ali i turističke agencije i lokalni domaćini, sve češće grade ponudu oko autentičnih iskustava koja nije moguće ponoviti bilo gdje drugo. Istovremeno, ovakav zaokret donosi i šire ekonomske efekte, otvarajući nove prilike za mala i srednja preduzeća u turizmu, sektoru koji zapošljava svakog devetog stanovnika Evrope i čini 10,5 odsto BDP-a Evropske unije.
"Današnji putnici traže iskustva koja ostavljaju trajan utisak, ne samo kroz uspomene, već i kroz vještine koje koriste dugo nakon povratka kući. Bilo da je riječ o proizvodnji vina, obradi drveta, grnčarstvu ili slikanju, sve više ljudi ulaže u autentična lokalna iskustva koja im približavaju kulturu destinacije", kaže Natalia Lechmanova, glavna ekonomistkinja za Evropu u Mastercard Ekonomskom institutu. Kako dodaje, upravo ovakva putovanja doprinose razvoju manjih gradova i ruralnih područja, produžavaju turističku sezonu i ravnomjernije raspoređuju koristi koje turizam donosi lokalnim zajednicama.
Skillcation ekonomija - vještine koje Evropljani žele da nauče na putovanjima prema istraživanju ove godine | Mastercard
Od odmora do majstorstva
Ipak, skillcation nije za svakoga. Ne podrazumijeva povremeni čas joge na plaži ili radionicu kuvanja koja traje sat vremena, već spremnost da se dio odmora zaista posveti učenju i sticanju novog znanja. To znači izlazak iz zone komfora kao i vrijeme uloženo u rad i vježbu, ali upravo zato mnogi u ovakvim putovanjima vide vrijednost koja traje i nakon što se odmor završi.
Za one kojima ovakav koncept putovanja zvuči privlačno, mogućnosti su nepregledne. Pitanje više nije da li postoji destinacija na kojoj možete naučiti novu vještinu, već koju ćete izabrati. Izdvajamo nekoliko za ljetnu inspiraciju:
Portugal – azulejo i surfovanje
Ova zemlja spaja dvije potpuno različite vještine. U Lisabonu i Portu moguće je pohađati radionice oslikavanja tradicionalnih azulejo pločica, jednog od najprepoznatljivijih simbola portugalske kulture. Nekoliko sati vožnje dalje nalazi se Ericeira, najpopularnija evropska destinacija za višednevne surf kampove. Programi uključuju teoriju, analizu tehnike, svakodnevne treninge i upoznavanje lokalne surf kulture.
Japan – keramika i zanati
U mjestima poput Mashika, keramika nije turistička atrakcija, već dio svakodnevnog života. Zato brojni studiji organizuju višednevne radionice na kojima polaznici prolaze cijeli proces, od oblikovanja gline do pečenja u tradicionalnim pećima. Umjesto suvenira, sa putovanja možete ponijeti vještinu koja se usavršava godinama.
Da li biste putovali u Italiju na kurs kuvanja? | Depositphotos
Italija – tjestenine, vino i maslinovo ulje
Toscana i Emilia Romagna su među pionirima gastronomskih skillcation putovanja. Boravak na porodičnim gazdinstvima često podrazumijeva škole kuvanja, pravljenje svježe tjestenine, upoznavanje lokalnih vina i maslinovog ulja, ali i razgovore sa proizvođačima koji ove zanate prenose generacijama.
Finska – preživljavanje u divljini
U zemlji u kojoj je boravak u prirodi dio nacionalnog identiteta, veoma su popularni višednevni programi preživljavanja u divljini. Polaznici uče kako da zapale vatru, orijentišu se pomoću karte i kompasa, prepoznaju jestive biljke i bezbjedno borave u šumi, vještine koje razvijaju samostalnost, ali i drugačiji odnos prema prirodi.
.webp){kind=icon}
