Kancelarija za kontrolu strane imovine (OFAC) pri Ministarstvu finansija Sjedinjenih Američkih Država (SAD) ukinula je sankcije za 46 lica i kompanija iz Bosne i Hercegovine, među kojima i Miloradu Dodiku, drugim zvaničnicima RS i kompanijama koje su ranije sankcionisane jer opstruišu provođenje Dejtonskog mirovnog sporazuma, bave se koruptivnim aktivnostima ili čine mrežu podrške Dodika.
Sankcije su ukinute i srpskom članu Predsjedništva BiH Željki Cvijanović, predsjedniku Narodne skupštine RS Nenadu Stevandiću, bivšem premijeru RS Radovanu Viškoviću, ministrima u Vladi RS i svim ostalim zvaničnicima RS koji su u posljednje vrijeme stavljeni na OFAC listu, kao i kompanijama Infinity International Group i njenim članicama poput ATV-a, Kaldere, Una TV-a, Agapea, Prointera i drugih.
Na "crnoj listi" su do 23. oktobra bile 72 fizičke i pravne osobe iz BiH i to 54 iz Republike Srpske i 18 iz Federacije BiH.
Prethodno su, 17. oktobra, sankcije ukinute za Danijela Dragičevića, Јelenu Pajić Baštinac, Gorana Rakovića i Dijanu Milanković.
Pod sankcijama ostalo 26 lica
Nakon ovog ukidanja sankcija, na listi OFAC ostali su Srpska demokratska stranka i njeni zvaničnici iz RS, kao i lica iz FBiH koja su od ranije pod sankcijama.
Hronologija OFAC sankcija u posljednje četiri godine
5. januara 2022. godine SAD su sankcionisale Milorada Dodika, kao predsjednika Republike Srpske, zbog njegove odgovornosti ili saučesništva u kršenju ili opstrukciji sprovođenja Dejtonskog mirovnog sporazuma, kao i zbog koruptivnih aktivnosti. Time su pooštrene ranije sankcije koje je Dodik imao i koje su se odnosile na putovanje u SAD.
6. juna 2022. godine sankcije su donesene i za Alena Šeranića, tadašnjeg ministra zdravlja i socijalne zaštite RS. Kako su rekli iz OFAC-a, Šeranić je nastavio promovisati secesionističke aktivnosti RS jer je vodio proces usvajanja Zakona o lijekovima i medicinskim sredstvima RS kojeg je njegovo ministarstvo uputilo Narodnoj skupštini RS na razmatranje.
15. marta 2023. godine donesena je odluka kojom je na "crnu listu" stavljen Dragan Stanković, direktor Republičke uprave za geodetske i imovinsko-pravne poslove (RUGIP) Republike Srpske. U obrazloženju odluke navedeno je da je Stanković kao vršilac dužnosti direktora, a kasnije i direktora RUGIP-a vodio agenciju odgovornu za Zakon o nepokretnoj imovini te da je direktno doveo u pitanje ustavni poredak BiH, koji podriva Dejtonski mirovni sporazum.
31. jula 2023. godine na listu OFAC stavljeni su i predsjednik Narodne skupštine Republike Srpske Nenad Stevandić, član Predsjedništva BiH iz RS Željka Cvijanović, tadašnji premijer RS Radovan Višković i Miloš Bukejlović, koji je obavljao funkciju ministra pravde RS. Kao razlog je navedeno da su odgovorni za podsticanje donošenja zakona u Narodnoj skupštini Republike Srpske kojim se odluke Ustavnog suda BiH proglašavaju neprimjenjivim u RS, čime se opstruiše i ugrožava sprovođenje Dejtonskog mirovnog sporazuma.
20. oktobra 2023. godine SAD su sankcionisale Dodikovu djecu, Igora i Goricu Dodik zbog značajne pomoći, sponzorstva ili pružanja podrške Miloradu Dodiku. Tada su sankcionisane i četiri kompanije sa sjedištem u RS - Global Liberty Laktaši, Agro voće Laktaši, Agape Gorica Dodik i Ivana Dodik s.p. Banja Luka i Fruit Eco Gradiška za koje je navedeno da primaju pomoć iz javnih sredstava RS kroz povlašteni tretman kao rezultat toga što su u vlasništvu Dodikove porodice.
16. novembra 2023. godine sankcije su uvedene i Petru Đokiću, tadašnjem ministru industrije, energetike i rudarstva RS, Savi Cvijetinoviću, članu izvršnog odbora SNSD-a i Dušku Peroviću, dugogodišnjem šefu predstavništva RS u Moskvi, zbog, kako je naveo OFAC, korupcije i zlonamjernih aktivnosti.
13. marta 2024. godine sankcionisani su Branislav Okuka, Dodikov savjetnik, Jelena Pajić Baštinac, generalni sekretar Predsjednika RS, i Srebrenka Golić, predsjedavajuća Vijeća naroda RS jer su učestvovali u organizaciji obilježavanja Dana RS 2024. godine.
Milorad Dodik (Srna)
18. juna 2024. godine sankcije su uvedene i za dva pojedinca i sedam kompanija koji, prema navodima OFAC-a, predstavljaju značajan izvor prihoda za Dodika i njegovu porodicu, koji su već pod američkim sankcijama. Tad su na listi OFAC osvanule kompanije Infinity International Group Banja Luka, Prointer ITSS, Kaldera Company, Infinity Media, K-2 Audio Services, Una World Network i Sirius 2010 Banja Luka. Sankcije su uvedene i za Đorđa Đurića, vlasnika Infinityja i njegovih podružnica, i Milenka Čičića, generalnog direktora Kaldere.
06. novembra 2024. godine sankcije su izrečene Vladimiru Perišiću, nekadašnjem direktoru kompanije Prointer ITSS, i kompaniji Elpring koja je nastala na temeljima Kaldera kompanije koja je u junu te godine sankcionisana.
18. decembra 2024. godine stigle su nove sankcije SAD-a i to za četiri lica i četiri kompanije zbog toga što čine dio finansijske mreže Dodika i omogućavaju njegovoj porodici da izbjegava ranije izrečene sankcije. Na OFAC listi se tako našao i Staša Košarac, ministar spoljne trgovine i ekonomskih odnosa BiH. Zbog povezanosti s Dodikovim sinom Igorom, sankcionisani su i Mirko Dobrić i Aleksandar Dobrić te Vlatko Vukotić. Na OFAC listi završile su i kompanije BEST SERVICE Banjaluka, NIMBUS INNOVATIONS Banjaluka, VORTO Banja Luka i ZELENA JABUKA Gradiška.
17. januara 2025. godine na listu OFAC-a dodato je još pet pojedinaca i jedna kompanija koji predstavlaju mrežu finansijske podrške Dodika i to Pavle Ćorović, suprug Dodikove kćerke i direktor kompanije Global Liberty, koja je na OFAC-ovoj listi završila 2023. godine. Sankcionisani su i Radmila Bojanić i Nemanja Reljin. Bojanić kao direktorica, a Reljin kao vlasnik kompanije Nimbus Innovations zbog povezanosti sa Igorom Dodikom. Siniša Dodik i Marko Gujaničić sankcionisani su jer su, kako je navedeno, materijalno pomagali, sponzorisali ili pružali finansijsku, materijalnu ili tehnološku podršku Igoru. OFAC je sankcionisao i kompaniju SEE Media Research, zbog toga što je u vlasništvu ili pod kontrolom Gujaničića ili je djelovala u njegovo ime.
Tada je sankcionisano i dodatnih osam pojedinaca koji su, prema navodima OFAC-a, po Dodikovom naređenju organizovali i sproveli obilježavanje Dana Republike Srpske u januaru ove godine i to tadašnji ministar unutrašnjih poslova RS Siniša Karan, šef kabineta predsjednika RS Danijel Dragičević, direktor Republičkog protokola Goran Raković, generalni sekretar Vlade RS Dalibor Panić, direktorica Radio-televizije Republike Srpske (RTRS) Dijana Milanković, predsjednik Ustavnog suda RS Džerard Selman, predsjednik Akademije nauka i umjetnosti RS Rajko Kuzmanović i šef kabineta predsjednika Narodne skupštine RS Goran Filipović.
Dodik više nije predsjednik Republike Srpske - poraz ili pobjeda njegove politike
Kako je Bloomberg Adrija objavila, Milorad Dodik od 23. oktobra zvanično više nije predsjednik Republike Srpske jer je na snagu stupila odluka o imenovanju Ane Trišić Babić za vršioca dužnosti (v. d.) predsjednika RS.
Posljednje dvije godine, od kada je započelo suđenje Dodiku, zbog nepoštovanja odluka visokog predstavnika međunarodne zajednice u BiH, obilježene su drastičnim preokretima u njegovoj politici.
Nije prihvatao da napusti funkciju predsjednika nakon što je osuđen pred Sudom BiH, a od prijetnji da će proglasiti samostalnost Republike i donošenja odluka kojim se zabranjuje djelovanje institucija BiH na teritoriji RS došlo se do toga da je Republike Srpska dobila v.d. predsjednika, a da su zakoni i odluke, kojima je Dodik obećavao da jača RS, poništeni.
Činjenia je da su u međuvremenu dati milioni maraka iz budžeta RS za lobističke kuće u Sjedinjenim Američkim Državama (SAD), a koje su očigledno izlobirale navedeno ukidanje sankcija.
---tekst dopunjen imenima koja su uklonjena s OFAC liste
.webp){kind=icon}
